De schokken van een ambachtelijke rijkdom

Rabat. Rue des Consuls. Het is twaalf uur. Kraampjes van verschillende groottes liggen verspreid aan weerszijden van dit historische steegje dat gedeeltelijk wordt doordrongen door het zonlicht. Veelkleurige objecten springen in het oog: djellaba's, aardewerk, babouches, enz., maar wat de aandacht trekt zijn de tapijten.

Vroeger direct op de grond uitgestald, zijn deze tapijten nu kostbaar opgeborgen in de kraampjes vanwege de herinrichtingswerkzaamheden van de straat. Binnen in een winkel vult de geur van stof de atmosfeer. Een situatie die zeker te wijten is aan de tijd dat veel tapijten niet verkocht zijn.

"De verkoop van tapijten loopt niet meer zoals voorheen. De activiteit gaat van kwaad tot erger. Vandaag heb ik moeite om één stuk per dag te verkopen zoals gebruikelijk was", betreurt Noureddine, een 49-jarige verkoper die sinds 1993 op de plek aanwezig is. Goed geïnstalleerd in zijn bazaar in afwachting van de zeldzame klant, wijst deze handelaar naar de crisis. "Het is vooral de crisis die de situatie heeft verergerd. Vroeger maakten toeristen deel uit van onze potentiële klanten. Maar sinds enkele jaren komen de meeste van deze buitenlanders alleen om te bezoeken en foto's te maken", geeft hij aan.

Toch is dat niet de mening van deze Franse toerist die ter plaatse werd aangetroffen. Vergezeld door zijn echtgenote Marianne, legt Charles uit dat het vooral om praktische redenen is dat ze bepaalde objecten niet kunnen aanschaffen. "We kopen vaak kleine stukken. Ze zijn praktischer en wegen niet erg zwaar. Wat moeilijk zou kunnen zijn voor het transport in het vliegtuig", verdedigt hij zich, terwijl hij echter "de schoonheid en de diversiteit aan modellen die het Marokkaanse tapijt biedt" erkent.

Aan de andere kant van de straat had een winkel net een stuk van gemiddelde grootte verkocht. De manager, een zestiger genaamd Benjelloune, minder fatalistisch, tempert de situatie. "De tapijtmarkt is niet dood. Hij heeft de afgelopen jaren zeker onrust gekend door de crisis en de concurrentie van tapijten die door de industrie worden gemaakt. Maar hij overleeft tot nu toe", repliceert ze, niet bereid om meer details over haar inkomsten te geven.

Het tapijt van Rabat, hoewel gewild, kost meer dan het synthetische tapijt dat in fabrieken wordt gemaakt. De prijs is tot 2 of 3 keer hoger dan het nagebootste product.

Een situatie die volgens Mohammed te verklaren is door "het grote aantal vrouwen dat aan het tapijt werkt en de tijd die nodig is (meer dan een maand) om het te maken". Deze vrouwen, vertelt mevrouw Benjelloune ons, "mijden het vak steeds meer, ontmoedigd door de zware inspanningen en de magere inkomsten". "Wat niet nalaat het aanbod te beïnvloeden", vervolgt ze.

Sinds enkele maanden zijn er werkzaamheden ondernomen om de oude Rue des Consuls in te richten en aantrekkelijker te maken. "Door dit steegje smaller en minder toegankelijk te maken met het lawaai van machines, het stof en de geuren die worden veroorzaakt, jagen deze werkzaamheden de klanten weg, vooral de toeristen", vertelt Haj ons. Hetzelfde geluid voor de heer Aly die in deze zaak "een complicatie van een toch al kritieke situatie" ziet. Maar van zijn kant is Noureddine van mening dat deze werkzaamheden, eenmaal voltooid, de situatie alleen maar zullen verbeteren. "De straat zal aantrekkelijker zijn en de toeristen zullen zeker talrijker zijn", voegt hij eraan toe.

Het tapijt van Rabat heeft in de loop der tijd een reputatie opgebouwd om een van de onmisbare producten van het Marokkaanse ambacht te worden. Gekenmerkt door zijn symmetrieën, zijn bloemmotieven vaak vergezeld van een medaillon in het midden met verschillende vormen, is de "koning van de Marokkaanse tapijten" samengesteld uit twee categorieën. Een eerste genaamd "Extra" tapijt en een andere genaamd "Superieur". Het eerste type, duurder, onderscheidt zich door het aantal punten waaruit de inslag bestaat. Dit kan oplopen tot 40 punten per 10 centimeter. De prijs ligt tussen 1.000 en 1.500 DH per vierkante meter. De tweede herkent men aan het lagere aantal punten (30 per 10 centimeter). Het is gemaakt van katoen of wol en kost minder dan de eerste (ongeveer 500 DH per vierkante meter). Wat de geschiedenis betreft, wanneer sommigen zeggen dat Moren die zich aan de oevers van de Bouregreg kwamen vestigen het in de 17e eeuw zouden hebben meegebracht, vertellen anderen, legendarischer, dat "op een dag een ooievaar in de patio van een huis een stuk oosters tapijt liet vallen", wat de vrouwen zou hebben geïnspireerd die het tapijt van Rabat maakten.

-* De tapijten zijn kostbaar opgeborgen in de kraampjes vanwege de herinrichtingswerkzaamheden van de straat.

-* De verkoop van tapijten loopt niet meer zoals voorheen.

Fournisseur / Bron : Seydina Ousmane Mbaye, Le Matin